دیسک سابو یک شیء سنگی ظریف است که در سال ۱۹۳۶ در مقبرهٔ سابو، یکی از مقامات دولتی مصر باستان در دورهٔ دودمان اول کشف شد. این مقبره در گورستان سقاره قرار دارد. این دیسک هنگام کشف تکه‌تکه شده بود، اما پس از بازسازی در حال حاضر در مجموعهٔ موزهٔ مصر در قاهره نگهداری می‌شود.

دیسک سابو

مقبرهٔ سابو که شکلی مستطیلی با دیوارهای شیب‌دار و سقفی تخت داشت، توسط باستان‌شناس بریتانیایی، والتر امری، کاوش شد. امری در کتاب خود دربارهٔ مقبره‌های سقاره نوشته است که اتاق دفن برای سرقت جواهرات و فلزات گرانبها غارت شده بود. با این حال، اسکلت سابو درون یک تابوت چوبی سالم باقی مانده و مقبرهٔ او با ده‌ها ظرف سنگی و سفالی، ابزارهای سنگی و مسی، بقایای دو گاو نر و یک کاسهٔ منحصربه‌فرد پر شده بود.

والتر امری دیسک سابو را یک کاسهٔ سه‌برگِ تزئینی توصیف کرد که قطری برابر با ۶۱ سانتی‌متر و ارتفاعی برابر با ۱۰ سانتی‌متر داشت. این کاسه از سنگ متا‌سیلت‌استون ساخته شده است؛ نوعی سنگ رسوبی که دگرگونی‌هایی را پشت سر گذاشته است.

به گفتهٔ علی الخولی، باستان‌شناس مصری، کاسه‌های سنگی پهن و تخت در دوره‌های دودمان‌های اول تا سوم مصر باستان رایج بوده‌اند. اما این کاسهٔ خاص که در مقبرهٔ سابو یافت شده، به دلیل سه بال نازک و خمیده‌ای که از لبهٔ دیسک بیرون آمده‌اند، غیرعادی است. این بخش‌ها، وقتی از بالا به آن نگاه کنیم، شبیه به یک فرمان مدرن، پروانه یا قالپاق به نظر می‌رسند.

طراحی منحصربه‌فرد دیسک سابو باعث شکل‌گیری نظریه‌های متعددی دربارهٔ کاربرد آن شده است؛ از این‌که بخشی از یک توربین آبی بوده تا تکه‌ای از یک پیشرانهٔ فوق سریع متعلق به یک سفینهٔ فضایی بیگانه. حتی یک نظریهٔ جدید نشان می‌دهد که این دیسک به‌عنوان «مَش تان» (نوعی مخزن برای نگهداری دانه‌ها و آب داغ برای ساخت آبجو) استفاده می‌شده است.

اما محتمل‌ترین توضیح این است که دیسک سابو نیز مانند سایر کاسه‌های پهن و تخت در فرهنگ مصر باستان کاربرد مشابهی داشته است و به احتمال زیاد برای نگهداری غذا یا روغن استفاده می‌شده است. ظرافت سنگ متا‌سیلت‌استون و حکاکی آن نشان می‌دهد که این کاسه برای استفادهٔ روزمره نبوده و شاید به‌عنوان پیشکشی برای زندگی پس از مرگ در مقبرهٔ سابو قرار داده شده است.

دسته بندی شده در:

برچسب ها:

,